De naam van de klim alleen al jaagt angst aan. Een naam die de lading dekt, zoals dat heet. En dat is niet zonder reden. Als zelfs Lance Armstrong aangeeft dat hij bij het beklimmen wellicht liever een mountainbike had gehad, dan weet je niet met een doorsnee Alpencol te maken hebt.
Deze klim in de Italiaanse Alpen, in de regio Lombardije, heeft een welhaast mythische status: vanwege de steile stukken, het smalle paadje en de rol die het heeft gespeeld in verschillende edities van de Giro d’Italia. Met andere woorden, echt eentje om op je palmares te kunnen hebben staan.
Je kunt hem vanaf drie verschillende kanten doen. Je kunt hem bijvoorbeeld aanvliegen vanuit Monno, waarbij ie zeer goed te combineren is met de prachtige Gavia. Dat is een schitterend rondje op zichzelf vanuit Bormio, waarbij je eerst over de Gaviapas gaat om vervolgens, mocht je nog puf hebben, de oostkant van de Mortirolo erbij kunt pakken. Maar de kant die de Mortirolo de status geeft zoals we die kennen is die vanuit Mazzo. Alle kanten zijn de moeite waard, maar vanuit Mazzo deel je mee in de heroïsche verhalen van de Giro.
Zorg dat je een lekker bergverzet tot je beschikking hebt (zodat je indien nodig, zoals ik, 7km/h kan rondtrappen zonder te vallen) en dan kunnen we gaan! We draaien erin vanuit het dorpje, waar ook een bord staat dat ie begint. Lekker inpedaleren de eerste kilometer met een procentje of 5 stijging. Asfalt is prima in orde. Daarna is het uit met de pret, stukken van boven de 10% dienen zich aan. De genummerde haarspeldbochten bieden enig houvast, maar van kilometer 3 tot en met 8 is het gewoonweg afzien waarbij alles flink boven de 10% is met stukken tegen de 20% ertussen. Af en toe ga ik voorop mijn zadel zitten om te voorkomen dat mijn voorwiel het contact met de grond verliest. Vijf kilometer is dan gewoon echt lang. Daarna vlakt ie geleidelijk af met als ultieme beloning de laatste km met een hellingspercentage van slechts 7%. Zonder gekheid, de echte beloning ligt op de top natuurlijk, waarbij je met een voldaan gevoel het dal in kan kijken. In de voetsporen van Pantani, Basso en Contador.
Tegen het einde van het steile stuk, in bocht 11, zien we het Pantani monument – eerder ijzingwekkend dan mooi, maar zeker het opkijken waard. Wat dat betreft past het monument als een jas bij de sinistere naam van deze beklimming. Deze Italiaanse fietslegende is onlosmakelijk verbonden met de Mortirolo, mede door een indrukwekkende aanval uit 1994 waarmee hij met een tijd van 42:40 Indurain en Berzin achter zich liet. Om de Strava KOM te pakken hoef je iets minder door te fietsen; die is tegenwoordig met 46:15 in handen van Vincenzo Nibali.
Voor wat betreft de afdaling, dan is de Mazzo kant iets minder aantrekkelijk en leuk. Dan leent het zich meer om de mooiere afdaling te pakken naar Grosio (richting Bormio) of, als je er nog wat (klim)kilometers aan vast wilt plakken, naar Monno. Al met al een echte uitdaging voor elke fietser die zichzelf goed wil testen!
